Thủ tướng Hungary Viktor Orban thất cử sau 16 năm cầm quyền

Khi hơn 98% số phiếu được kiểm vào nửa đêm theo giờ địa phương, bức tranh chính trị tại Hungary đã rõ ràng: 16 năm cầm quyền liên tục của Thủ tướng Viktor Orban chính thức khép lại sau một thất bại mang tính “địa chấn”.

Đảng cầm quyền Fidesz của ông Orban chỉ giành được khoảng 55/199 ghế trong Quốc hội - một cú tụt dốc không tưởng so với 135 ghế mà họ đang nắm giữ. Đây là lần đầu tiên sau 4 kỳ bầu cử liên tiếp toàn thắng, vị lãnh đạo theo đường lối bảo thủ này phải chấp nhận rời khỏi vị trí quyền lực cao nhất.

Ngược lại, đảng Tisza - lực lượng đối lập mới nổi - đã tạo nên cơn “địa chấn chính trị” khi giành tới 138 ghế, đủ để kiểm soát Quốc hội. Người đứng đầu đảng này, ông Peter Magyar, nhanh chóng trở thành tâm điểm của sự chú ý khi chuẩn bị đảm nhận vai trò thủ tướng.

Chiến thắng của ông Peter Magyar được chào đón nồng nhiệt tại Brussels - nơi giới lãnh đạo EU từ lâu đã có mối quan hệ căng thẳng với chính phủ của ông Orban.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuyên bố: “Hungary đã chọn châu Âu”, nhấn mạnh rằng sự thay đổi này sẽ giúp củng cố sức mạnh chung của khối.

Trong khi đó, Chủ tịch Nghị viện châu Âu Roberta Metsola khẳng định Hungary “thuộc về trái tim của châu Âu”, còn Tổng thống Pháp Emmanuel Macron coi đây là chiến thắng cho các giá trị của EU.

Hàng loạt lãnh đạo châu Âu khác như Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Thủ tướng Anh Keir Starmer hay Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk đều gửi lời chúc mừng, gọi đây là “thời khắc lịch sử” đối với nền dân chủ châu Âu.

Trong suốt 16 năm cầm quyền, ông Viktor Orban đã nhiều lần đối đầu với EU về các vấn đề như luật di cư, cải cách tư pháp hay lập trường đối với xung đột tại Ukraina. Ông thường xuyên sử dụng quyền phủ quyết để làm chậm hoặc ngăn cản các quyết sách quan trọng của khối.

Đặc biệt, mối quan hệ gần gũi của ông với Tổng thống Nga Vladimir Putin khiến nhiều cử tri Hungary không hài lòng trong bối cảnh địa chính trị châu Âu ngày càng căng thẳng.

Không ít người dân cho rằng đất nước đã “xa rời châu Âu”. Nhà văn András Petöcz, một cử tri tại Budapest, thẳng thắn: “Chúng tôi cần quay trở lại châu Âu”.

Trong bài phát biểu chiến thắng tại Budapest, ông Peter Magyar cam kết sẽ đưa Hungary “trở lại quỹ đạo châu Âu” sau nhiều năm căng thẳng.

Ông tuyên bố chính phủ mới sẽ tái hội nhập hệ thống tư pháp EU, đồng thời khẳng định Hungary sẽ là “đồng minh mạnh mẽ” của cả EU và NATO.

“Hungary đã ở châu Âu suốt 1.000 năm và sẽ tiếp tục như vậy”, ông nhấn mạnh trước đám đông ủng hộ, nhiều người vẫy cờ EU bên cạnh quốc kỳ Hungary.

Theo kế hoạch, chuyến công du đầu tiên của ông Magyar trên cương vị thủ tướng sẽ tới Ba Lan, sau đó là Áo và cuối cùng là Brussels - một thông điệp rõ ràng về ưu tiên đối ngoại.

Kết quả bầu cử lần này không chỉ là sự thay đổi quyền lực đơn thuần, mà còn được xem là bước ngoặt chiến lược đối với toàn bộ châu Âu.

Sau nhiều năm bị xem là “bên nổi loạn” trong lòng EU, Hungary giờ đây có thể trở lại vai trò một đối tác đồng thuận hơn. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh châu Âu đang đối mặt với hàng loạt thách thức từ an ninh, năng lượng đến xung đột khu vực.