Hạn chót trình Chính phủ quy định về tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố

Sắp xếp thôn, tổ dân phố năm 2026 được xác định là bước đi quan trọng trong lộ trình sắp xếp lại các đơn vị ở cơ sở trên cả nước. Việc sáp nhập thôn, tổ dân phố không chỉ nhằm tinh gọn bộ máy mà còn hướng tới nâng cao hiệu quả quản trị cộng đồng, phù hợp yêu cầu phân cấp, phân quyền cho cơ sở.

Theo Thông báo số 143/TB-VPCP ngày 20.3.2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã yêu cầu Bộ Nội vụ khẩn trương hoàn thiện nhiều nhiệm vụ trọng tâm về xây dựng thể chế trong năm 2026.

Trước hết khẩn trương hoàn thiện, trình Chính phủ Nghị định quy định về tổ chức hoạt động của thôn, tổ dân phố và một số chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố trước ngày 30.4.

Tại Hội nghị giao ban quý I/2026 với các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy, các ban đảng, 4 Văn phòng, đơn vị sự nghiệp trực thuộc Trung ương, ngày 23.4, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã yêu cầu Ban Tổ chức Trung ương kịp thời sơ kết một năm vận hành chính quyền 3 cấp; đề xuất giải pháp tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc để nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã, phường.

Đáng chú ý, Thường trực Ban Bí thư yêu cầu khẩn trương hoàn thành sắp xếp các tổ dân phố, thôn xóm, sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định.

Như vậy, việc rà soát, sắp xếp thôn, bản, tổ dân phố sẽ được triển khai trên toàn quốc trong năm 2026. Hiện nay, nhiều địa phương đang xây dựng đề án sắp xếp lại thôn, tổ dân phố.

Tính đến hết năm 2021, cả nước có 90.508 thôn, tổ dân phố. Trong đó, có 69.580 thôn và 20.928 tổ dân phố.

Tại Điều 7a Thông tư 04/2012/TT-BNV (được sửa đổi, bổ sung bởi tại Thông tư 14/2018/TT-BNV) quy định điều kiện sáp nhập thôn, tổ dân phố như sau:

- Đối với các thôn, tổ dân phố có quy mô số hộ gia đình dưới 50% quy mô số hộ gia đình quy định tại khoản 1 Điều 7 Thông tư 04/2012/TT-BNV thì phải sáp nhập với thôn, tổ dân phố liền kề;

- Đối với các thôn, tổ dân phố đạt từ 50% quy mô số hộ gia đình trở lên theo quy định tại khoản 1 Điều 7 Thông tư 04/2012/TT-BNV ở những nơi có đủ điều kiện thì thực hiện sáp nhập;

- Trong quá trình thực hiện sáp nhập thôn, tổ dân phố cần xem xét đến các yếu tố đặc thù về vị trí địa lý, địa hình và phong tục tập quán của cộng đồng dân cư tại địa phương;

- Đề án sáp nhập thôn, tổ dân phố phải được trên 50% số cử tri hoặc cử tri đại diện hộ gia đình của từng thôn, tổ dân phố sáp nhập tán thành.

Đáng chú ý, tên của thôn, tổ dân phố do thành lập mới hoặc sáp nhập không được trùng với tên của thôn, tổ dân phố hiện có trong cùng một đơn vị hành chính cấp xã;

Quy mô số hộ gia đình đối với thôn ở xã được quy định tại khoản 1 Điều 7 Thông tư 04/2012/TT-BNV (được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư 14/2018/TT-BNV) như sau:

- Thôn ở xã thuộc các tỉnh trung du và miền núi phía Bắc có từ 150 hộ gia đình trở lên;

- Thôn ở xã thuộc các tỉnh Đồng bằng sông Hồng có từ 300 hộ gia đình trở lên;

- Thôn ở xã thuộc các tỉnh miền Trung có từ 250 hộ gia đình trở lên;

- Thôn ở xã thuộc các tỉnh miền Nam có từ 350 hộ gia đình trở lên;

- Thôn ở xã thuộc các tỉnh Tây Nguyên có từ 200 hộ gia đình trở lên.