Giữ hồn Tết quê trong lòng phố thị

* Tết về trên từng nếp nhà, góc phố

Những ngày cận Tết, dạo quanh Tây Ninh, người ta dễ bắt gặp những không gian Tết được chăm chút công phu, tái hiện sinh động hồn quê Nam Bộ. Từ quán cà phê Mạ Non, Cổ Quán đến khuôn viên chùa Thiền Lâm – Gò Kén hay Nhà cổ Đốc Phủ Sứ Nguyễn Văn Kiên…, mỗi điểm đến như một lát cắt ký ức, đưa con người trở về nhịp sống chậm rãi của những mùa xuân xưa.

Tại quán cà phê Mạ Non, những ụ rơm vàng óng, chiếc xe đạp cũ, gian bếp với nồi niêu, bếp củi, máy may tay, câu đối đỏ được sắp đặt hài hòa. Mùi rơm khô thoang thoảng, sắc gỗ cũ trầm ấm, ánh nắng xiên qua mái lá khiến không gian như ngưng đọng. Với nhiều người, chỉ cần ngồi xuống, nhấp ngụm cà phê nóng, ký ức Tết quê bỗng ùa về nguyên vẹn.

Anh Trương Ái Quốc, chủ quán Mạ Non, chia sẻ: “Tôi muốn tạo ra một không gian để mọi người, nhất là người trẻ, được chạm vào ký ức Tết quê, nơi ông bà, cha mẹ từng đón xuân giản dị nhưng rất đỗi ấm áp”.

Không gian mộc mạc ấy nhanh chóng trở thành điểm hẹn quen thuộc của nhiều gia đình, bạn trẻ và du khách. Những bức ảnh xuân được lưu giữ không chỉ để “check-in”, mà còn là cách níu giữ cảm xúc, ghi dấu một mùa Tết mang hơi thở quê nhà giữa đời sống đô thị tất bật.

Giữa những tiểu cảnh đậm sắc quê, hình ảnh các bạn trẻ trong tà áo dài xuân càng làm không khí Tết thêm rộn ràng. Áo dài gấm, áo dài lụa với họa tiết hoa mai, hoa đào nổi bật trên nền tre nứa, mái lá, tạo nên bức tranh xuân vừa hoài niệm vừa tươi mới.

Với nhiều người trẻ, áo dài không còn là trang phục dành riêng cho những dịp trang trọng, mà trở thành nhịp cầu kết nối họ với văn hóa, cội nguồn. Bạn Thái Thị Như Ý chia sẻ khi cùng gia đình lưu lại khoảnh khắc đầu năm: “Mặc áo dài giữa không gian Tết quê giúp mình cảm nhận rõ hơn ý nghĩa của ngày Tết. Không chỉ là đẹp, mà còn là sự trân trọng truyền thống”.

Dòng người du xuân thong thả giữa những không gian xưa cũ, tiếng cười xen lẫn tiếng máy ảnh, tất cả tạo nên một Tây Ninh rất khác, trẻ trung nhưng vẫn giữ được chiều sâu văn hóa trong những ngày đầu năm mới.

* Những người “kể chuyện Tết” bằng sắc màu

Đằng sau những không gian Tết ấy là sự miệt mài của những người làm nghề sáng tạo. Những ngày này, những chủ quán cà phê như anh Trương Ái Quốc đều tất bật sáng tạo, “kể chuyện Tết” bằng sắc màu. Trong số đó, họa sĩ trẻ Lâm Trường Sơn (35 tuổi) gần như không có thời gian nghỉ khi tất bật “chạy show” trang trí Tết tại nhiều không gian công cộng, quán cà phê, điểm sinh hoạt văn hóa.

Từ phác thảo ý tưởng đến trực tiếp thi công, anh chăm chút từng tiểu cảnh, từng mảng màu mang đậm hơi thở Tết quê với hoa mai, hoa đào, bánh chưng, bánh tét, câu đối đỏ, hình ảnh làng xưa. Với Trường Sơn, mỗi công trình không chỉ là sản phẩm trang trí, mà còn là cách kể câu chuyện về mùa xuân truyền thống bằng ngôn ngữ hội họa đương đại. “Dù bận rộn, nhưng được góp phần làm không khí Tết rộn ràng hơn, giữ được hồn Tết quê hơn, tôi thấy rất vui và có thêm động lực”, anh Sơn chia sẻ.

Nằm ven bờ rạch Tây Ninh, thuộc phường Tân Ninh, Nhà cổ Đốc Phủ Sứ Nguyễn Văn Kiên là một trong những di sản kiến trúc hiếm hoi còn giữ gần như nguyên vẹn sau hơn 132 năm. Được xây dựng từ năm 1894, ngôi nhà là minh chứng sinh động cho sự giao thoa văn hóa Đông – Tây trong kiến trúc và nếp sống Nam Bộ cuối thế kỷ XIX.

Mỗi độ Tết đến, nhà cổ lại trở thành điểm hẹn của du khách tìm về không gian xuân xưa. Từng góc hiên, bậc thềm, bộ trường kỷ hay khung cửa gỗ sẫm màu thời gian gợi lên nhịp sống chậm rãi, ấm áp. Trong tà áo dài truyền thống, du khách thả bước trên nền gạch tàu đỏ au, lưu giữ những khoảnh khắc xuân mộc mạc giữa mái ngói rêu phong và nắng dịu đầu năm.

Theo anh Nguyễn Anh Kiệt, cháu đời thứ năm của Đốc Phủ Sứ, gia đình luôn cố gắng gìn giữ nguyên trạng kiến trúc và mở cửa đón khách tham quan mỗi ngày, với mong muốn nơi đây không chỉ là điểm chụp ảnh Tết mà còn là không gian kể lại câu chuyện lịch sử, văn hóa của vùng đất Tây Ninh.

Trong khi đó, ở chùa Thiền Lâm – Gò Kén, sắc xuân mang gam màu khác, tĩnh lặng và sâu lắng. Những tiểu cảnh Tết hòa quyện cùng không gian tâm linh tạo cảm giác an yên, để mỗi bước chân du xuân là một lần lắng lại, gửi gắm ước vọng bình an cho năm mới.

Song song với không khí du xuân, công tác chỉnh trang đô thị cũng lan tỏa khắp Tây Ninh. Từ các công trình mang tính biểu tượng đến những tuyến đường nội đô, hình ảnh công nhân làm việc xuyên trưa, xuyên chiều trở nên quen thuộc. Mỗi mét vỉa hè được lát lại, mỗi hàng cây được cắt tỉa gọn gàng góp phần làm diện mạo đô thị sáng - xanh - sạch hơn trong thời khắc giao mùa.

Trên cầu Quan – biểu tượng lâu đời ở phường Tân Ninh, những lớp sơn mới được phủ lên lan can, thay màu cũ bằng sắc trắng tinh khôi. Ở vòng xoay trung tâm đường 30 Tháng 4, tiểu cảnh xuân với điểm nhấn là hoa sen hồng nở dưới chân biểu tượng núi Bà Đen tạo nên hình ảnh vừa quen vừa mới, như một lát cắt văn hóa sông nước Nam Bộ hiện diện giữa lòng đô thị miền Đông.

Trong khoảnh khắc giao mùa, Tây Ninh không chỉ đón Tết bằng sắc màu rộn ràng, mà còn bằng sự gìn giữ giá trị văn hóa, bồi đắp cảm xúc cộng đồng, để mùa xuân không chỉ đến trên từng con phố, mà còn lắng sâu trong lòng người, góp phần tạo nên bức tranh xuân vừa ấm áp ký ức, vừa mở ra niềm tin cho năm mới./.

Giang Phương