Chủ tịch Trung Quốc điện đàm với lãnh đạo Nga và Mỹ trong cùng một ngày
Việc Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thực hiện các cuộc điện đàm riêng biệt với Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 4/2 được giới phân tích đánh giá là một bước đi đầy tính toán của Bắc Kinh.
Động thái hiếm thấy này diễn ra ngay trước thời điểm hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân cuối cùng giữa Mỹ và Nga hết hiệu lực, thời điểm tạo ra sự bất ổn về ổn định chiến lược và thúc đẩy nhu cầu cấp thiết về các cuộc tiếp xúc cấp cao giữa các cường quốc hàng đầu thế giới.
Theo các chuyên gia, việc kết nối đồng thời với cả hai siêu cường cho thấy Bắc Kinh muốn thể hiện mình là nhân tố then chốt, có khả năng đối thoại song song với cả Washington và Moscow. Giáo sư Artyom Lukin tại Đại học Liên bang Viễn Đông của Nga nhận định rằng: "Việc ông Tập liên lạc với cả ông Trump và ông Putin trong cùng một ngày cho thấy Bắc Kinh dường như đang tự đặt mình vào vị trí trung tâm, then chốt trong tam giác đại cường".
Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Cryptopolitan
Trong cuộc trao đổi với phía Nga, ông Tập nhấn mạnh: "Trung Quốc và Nga nên hợp tác cùng nhau để duy trì ổn định chiến lược toàn cầu khi tình hình quốc tế ngày càng trở nên biến động kể từ đầu năm".
Đáp lại, ông Putin mô tả mối quan hệ giữa hai nước đang ở trạng thái "nở rộ vĩnh cửu" và khẳng định "quan hệ đối tác năng lượng giữa hai bên là cùng có lợi và mang tính chiến lược thực thụ". Tổng thống Nga cũng gửi lời chúc tới ông Tập và nhân dân Trung Quốc một "Tết Nguyên Đán hạnh phúc, tràn đầy năng lượng và thành công ngay lập tức trong mọi nỗ lực".
Một chủ đề chung nổi bật trong cả hai cuộc đối thoại là vấn đề "kinh tế năng lượng", vốn là mối quan tâm hàng đầu của các cường quốc hiện nay. Trong khi ông Putin khẳng định Nga là "nhà cung cấp năng lượng hàng đầu" cho Trung Quốc, thì ông Trump cũng tiết lộ trên mạng xã hội rằng ông và ông Tập đã thảo luận về việc "Trung Quốc mua dầu khí từ Mỹ".
Tổng thống Mỹ đánh giá cuộc điện đàm là "rất tích cực" và khẳng định mối quan hệ của ông với nhà lãnh đạo Trung Quốc là "vô cùng tốt đẹp". Hai bên cũng thảo luận về nhiều vấn đề nhạy cảm như cuộc xung đột Nga - Ukraine, tình hình Iran và việc mua đậu nành trước chuyến thăm dự kiến của ông Trump tới Trung Quốc vào tháng 4.
Tuy nhiên, đằng sau bầu không khí có vẻ tích cực, Trung Quốc vẫn giữ vững những nguyên tắc cứng rắn về lợi ích cốt lõi của mình. Ngay sau cuộc gọi, Bắc Kinh đã tái khẳng định rằng vấn đề Đài Loan nằm ở "cốt lõi của các lợi ích cốt lõi của Trung Quốc và cấu thành lằn ranh đỏ đầu tiên trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ không được phép vượt qua". Phía Trung Quốc hối thúc Mỹ nên tuân thủ nguyên tắc một Trung Quốc và xử lý các vấn đề liên quan đến Đài Loan với sự thận trọng cực độ.
Đặc biệt, việc Trung Quốc chọn ngày 4/2, tức ngày lập xuân theo lịch phương Đông, để điện đàm còn mang hàm ý về một "khởi đầu mới", thể hiện hy vọng về một giai đoạn quan hệ quốc tế bớt đối đầu và mang tính xây dựng hơn giữa các cường quốc trong một thế giới đa cực đầy biến động.
