Cắt giảm khoảng 23.000 tỷ đồng chi phí tuân thủ mỗi năm

Tính đến hết tháng 6/2026, chi phí tuân thủ thủ tục hành chính giảm 54,6% so với năm 2024. Ảnh: Internet

Cắt giảm 53% thời gian thủ tục hành chính, vẫn còn khoảng cách thực tế

Báo cáo dẫn đề tại Hội thảo quốc gia “Những giải pháp tạo đột phá nâng cao hiệu quả công tác tổ chức thi hành pháp luật, thúc đẩy việc xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật” cho thấy, thời gian qua, công tác tổ chức thi hành pháp luật đã đạt một số kết quả tích cực.

Công tác tập huấn, bồi dưỡng, hướng dẫn nghiệp vụ được chú trọng trong bối cảnh nhiều nhiệm vụ được phân cấp, phân quyền. Trong năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, Bộ Tư pháp đã tổ chức tập huấn, bồi dưỡng về công tác tổ chức thi hành pháp luật cho 1.672 học viên.

Hệ thống thông tin tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị về văn bản quy phạm pháp luật cũng được đưa vào vận hành, bước đầu hình thành kênh tiếp nhận phản hồi thường xuyên. Từ ngày 31/5/2025 đến ngày 18/9/2026, hệ thống tiếp nhận 4.232 phản ánh, kiến nghị, trong đó các bộ, cơ quan đã xử lý 4.072 phản ánh, kiến nghị, chiếm 96,2%.

Đáng chú ý, việc đẩy mạnh phân quyền, phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đăng ký kinh doanh, ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đã góp phần nâng cao tinh thần phục vụ người dân, doanh nghiệp, đồng thời cắt giảm chi phí tuân thủ khoảng 23.000 tỷ đồng mỗi năm.

Tính đến tháng 6/2026, tổng thời gian thực hiện thủ tục hành chính được cắt giảm đạt 53%, tương đương 51.247/96.675 ngày; chi phí tuân thủ thủ tục hành chính giảm 54,6% so với năm 2024.

Tuy nhiên, khảo sát doanh nghiệp cho thấy kết quả thực tế vẫn còn những vấn đề cần tiếp tục xử lý. Dẫn Báo cáo Dòng chảy pháp luật kinh doanh năm 2025 của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), báo cáo của Bộ Tư pháp cho biết, 25% doanh nghiệp phản ánh quy trình giải quyết thủ tục hành chính trên thực tế diễn ra không đúng như văn bản đã niêm yết; 33,33% cho biết thời gian giải quyết bị kéo dài hơn so với thời hạn quy định.

Bên cạnh đó, 33,85% doanh nghiệp ghi nhận mức chi phí cấp phép thực tế vượt quá mức quy định của Nhà nước; 38,18% doanh nghiệp cho biết vẫn phải chi trả các khoản chi phí không chính thức để thực hiện thủ tục cấp phép.

Những số liệu này bổ sung góc nhìn từ phía doanh nghiệp bên cạnh kết quả cắt giảm được ghi nhận, qua đó cho thấy yêu cầu đưa kết quả cải cách vào thực tế thực hiện thủ tục.

Cắt giảm phải đi vào thực chất

Theo đánh giá của Bộ Tư pháp, năng lực và kỷ luật thực thi pháp luật vẫn còn khoảng cách giữa quy định và thực tiễn; chi phí không chính thức tiếp tục ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, kinh doanh. Tại một số cơ quan, tổ chức còn tình trạng chậm, lúng túng trong triển khai nhiệm vụ tổ chức thi hành pháp luật.

Về nguyên nhân, báo cáo cho rằng, chất lượng một số quy định pháp luật chưa bảo đảm, vẫn còn tình trạng chồng chéo, thiếu đồng bộ, tần suất phải sửa đổi, bổ sung văn bản còn cao. Đáng chú ý, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật còn cồng kềnh, nhiều tầng nấc, gây khó khăn trong tra cứu và làm gia tăng chi phí tuân thủ của người dân, doanh nghiệp.

Trong khi đó, pháp luật được ban hành, sửa đổi, bổ sung với tốc độ nhanh, nhiều chính sách, văn bản có nội dung mới, phạm vi tác động rộng. Việc rút ngắn hoặc thiếu thời gian chuyển tiếp làm gia tăng áp lực tổ chức thi hành, chi phí thích ứng và nguy cơ phát sinh vi phạm không chủ ý.

Bên cạnh đó, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan còn phân tán, hạn chế, làm giảm tính đầy đủ, chính xác, kịp thời của thông tin, kéo dài thời gian xử lý và phát sinh chi phí tuân thủ không cần thiết.

Từ thực tế này, tại hội thảo "Những giải pháp tạo đột phá nâng cao hiệu quả công tác tổ chức thi hành pháp luật, thúc đẩy việc xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật”, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu yêu cầu tiếp tục đơn giản hóa thủ tục, giảm thời gian và chi phí tuân thủ.

Trước mắt, Phó Thủ tướng yêu cầu tập trung “thực hiện thực chất mục tiêu cắt giảm 50% thời gian giải quyết và chi phí tuân thủ thủ tục hành chính; lấy kết quả thực tế và sự đánh giá của người dân, doanh nghiệp làm thước đo”.

Có thể thấy, yêu cầu này đặt trọng tâm của cải cách vào kết quả thực tế. Bên cạnh tỷ lệ thời gian và chi phí đã được cắt giảm, việc vẫn có 33,33% doanh nghiệp được khảo sát phản ánh thời gian giải quyết thủ tục kéo dài hơn quy định và 33,85% ghi nhận chi phí cấp phép thực tế vượt mức quy định cho thấy dư địa tiếp tục cải thiện.

Do đó, cùng với tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, vấn đề đặt ra là bảo đảm những kết quả cải cách được chuyển hóa thành thời gian và chi phí thực tế giảm xuống đối với người dân, doanh nghiệp.