Xử lý tận gốc tội phạm công nghệ cao, xóa bỏ tâm lý phạm tội ở nước ngoài thì 'yên tâm'

Tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 5/2026 diễn ra chiều tối 3/6 tại Hà Nội, liên quan đến tình trạng sử dụng AI và công nghệ Deepfake để giả mạo hình ảnh, giọng nói của các cơ quan chức năng, lãnh đạo ngân hàng nhằm lừa đảo đang diễn ra rất phức tạp, báo chí đã gửi câu hỏi đến đại diện Bộ Công an để làm rõ những giải pháp căn cơ trong bảo vệ dữ liệu cá nhân, kiểm soát được công nghệ Deepfake và nâng cao năng lực phòng chống tội phạm công nghệ cao, đặc biệt là đối với các hành vi giả mạo như hiện nay.

Trả lời nội dung này, Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng Bộ Công an cho biết, tình trạng lợi dụng công nghệ để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật là một vấn đề mang tính chất quy luật. "Chỗ nào có hoạt động sôi động thì sẽ dẫn đến hoạt động lợi dụng vi phạm pháp luật. Chúng ta thấy rằng không gian mạng đang trở thành môi trường cũng như phương tiện hoạt động vi phạm pháp luật", ông Toản nói.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, trước những vấn đề này, Bộ Công an luôn chủ động từ sớm và tổ chức quyết liệt các mặt công tác phòng ngừa, đấu tranh, tập trung vào 4 nhóm giải pháp.

Thứ nhất là hoàn thiện hệ thống pháp luật. Theo ông Toản, đây là điều rất quan trọng, đặc biệt là có những quy định để xử lý các hành vi mới xuất hiện trên không gian số, trên môi trường số.

Đồng thời, Bộ Công an cũng phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng và tham mưu để triển khai Luật Trí tuệ nhân tạo và đã được Quốc hội thông qua, có hiệu lực từ ngày 1/3/2026. Trong đó có những điều khoản quy định rất rõ về các hành vi nghiêm cấm trong hoạt động trí tuệ nhân tạo như: Cấm lợi dụng AI để lừa dối, thao túng nhận thức con người, cấm thu thập sử dụng dữ liệu trái quy định pháp luật.

"Về thể chế, chúng ta sẽ phải làm thường xuyên, chứ không chỉ dừng lại ở những diễn biến của phát triển kinh tế - xã hội, phát triển kinh tế số, xã hội số và không gian số", ông Toản nhấn mạnh.

Nhóm giải pháp thứ hai được Chánh Văn phòng Bộ Công an nêu ra là tăng cường các giải pháp quản trị trí tuệ nhân tạo.

Thứ ba là tập trung các biện pháp để đấu tranh xử lý quyết liệt với các loại tội phạm mạng, tội phạm sử dụng công nghệ cao. "Đây là những nội dung mà Bộ Công an đang triển khai rất quyết liệt, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi mua bán dữ liệu, bỏ lọt thông tin", Chánh văn phòng Bộ Công an cho biết.

Thứ tư là đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong lĩnh vực an ninh mạng và phòng chống tội phạm mạng, bảo vệ dữ liệu. Đặc biệt là tập trung vào việc thúc đẩy phê chuẩn Công ước Hà Nội về tội phạm mạng.

Đồng thời, Bộ Công an sẽ tăng cường các cơ chế hợp tác cả đa phương và song phương, đặc biệt với các nước láng giềng, trong việc phát hiện, đấu tranh xử lý tận gốc tội phạm, xóa bỏ tâm lý phạm tội ở nước ngoài thì yên tâm. "Vừa qua trong những chuyên án, các lực lượng chức năng của chúng ta đã phối hợp với nước bạn đấu tranh xử lý tận nơi với những đối tượng này để tăng cường tính răn đe", ông Toản cho biết.

Theo đại diện Bộ Công an, thực tế cho thấy, các đối tượng lừa đảo thường tập trung khai thác, thao túng ba trạng thái tâm lý của người bị hại. Thứ nhất là tâm lý lo sợ; thứ hai là tâm lý tình cảm; và thứ ba là tâm lý hám lợi.