Lá cờ hơn 70 năm tuổi kể chuyện Hà Nội ngày giải phóng 10.10.1954

Trong không gian trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, lá cờ đỏ nằm phía sau lớp kính, mang theo những dấu vết của thời gian. Màu vải đã cũ, các nếp gấp vẫn còn hiện rõ, nhưng dòng chữ trên cờ vẫn là biểu tượng nhận diện cho một hiện vật gắn với ngày Hà Nội được giải phóng.

Theo chú thích của Bảo tàng, đây là lá cờ do Đoàn sinh viên Hà Nội tặng Trung đoàn 102, Đại đoàn 308 khi đơn vị tiến vào tiếp quản Thủ đô ngày 10.10.1954.

Không chỉ xác định rõ nguồn gốc, chi tiết này còn gắn lá cờ với khoảnh khắc ngày Hà Nội đón những người lính của Đại đoàn 308 tiến vào thực hiện nhiệm vụ tiếp quản thành phố sau những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp.

Theo tư liệu ghi chép từ Bảo tàng, ngày 10.10.1954, các đơn vị của Đại đoàn 308 tiến vào Hà Nội theo những khu vực được phân công. Trên các tuyến phố, người dân đứng chờ đón đoàn quân. Trong bối cảnh ấy, Trung đoàn 102 tiếp nhận lá cờ từ Đoàn sinh viên Hà Nội. Món quà trở thành dấu mốc ghi lại cuộc gặp giữa những người lính đang làm nhiệm vụ tiếp quản và người dân Thủ đô trong ngày Hà Nội đón đoàn quân trở về.

Nếu nhiều hiện vật quân sự gắn với một trận đánh, một chiến dịch hoặc một chặng đường chiến đấu, lá cờ này lại gợi nhắc về thời khắc chuyển tiếp từ chiến tranh sang hòa bình. Giá trị của hiện vật không chỉ nằm ở dòng chữ trên nền vải mà còn ở câu chuyện về sự hiện diện và tình cảm của người dân Hà Nội dành cho những người lính tiến vào tiếp quản Thủ đô.

Bảy thập kỷ đã trôi qua, lá cờ vẫn được bảo quản tại bảo tàng. Màu vải đã cũ, các nếp gấp và dấu vết thời gian vẫn còn hiện rõ. Điều đó cho thấy tuổi đời của hiện vật, đồng thời giúp người xem hình dung được khoảng cách thời gian giữa lá cờ đang nằm trong tủ kính và ngày nó được trao tặng khi đoàn quân tiến vào tiếp quản Hà Nội.

Từ một món quà được trao cho Trung đoàn 102, Đại đoàn 308, lá cờ trở thành một phần ký ức vật chất về ngày Hà Nội được giải phóng. Qua hiện vật, câu chuyện về ngày 10.10.1954 được nhìn từ một góc độ gần gũi hơn, không chỉ có những đoàn quân tiến vào thành phố, mà còn có những người dân đứng đón và tình cảm được gửi gắm qua một món quà giản dị.

Đứng trước lá cờ được lưu giữ trong tủ kính, một phần của khoảnh khắc ấy vẫn hiện diện. Đó là ký ức về ngày những người lính trở về Thủ đô và được đón nhận bằng tình cảm của người dân Hà Nội.