Kịch chính luận, kịch thử nghiệm 'chiếm sóng' sân khấu 2025

Tối 30/1, tại Hà Nội, Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam tổ chức lễ trao Giải thưởng Sân khấu năm 2025.

Đánh giá, tổng kết nghệ thuật sân khấu năm 2025, TS Nguyễn Đăng Chương, Chủ tịch Hội đồng nghệ thuật Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam cho biết, năm 2025 đã diễn ra 4 cuộc liên hoan nghệ thuật sân khấu chuyên nghiệp cấp quốc gia và quốc tế, với 87 vở diễn của 61 đơn vị nghệ thuật trong nước và 8 đơn vị nghệ thuật nước ngoài khá chất lượng.

Điều này thể hiện tinh thần trách nhiệm của các đơn vị, sự khát khao được cống hiến của đội ngũ nghệ sĩ, tìm mọi biện pháp để thay đổi diện mạo sân khấu nhằm đáp ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của khán giả.

Cũng trong năm qua, sân khấu mất dần những vở diễn mang chức năng giải trí thuần túy. Thay vào đó là kịch chính luận, tâm lý xã hội, kịch thử nghiệm, kịch luận đề, các câu chuyện về lịch sử, danh nhân, dân gian hay đề tài hiện đại nhằm chuyển tải những thông điệp hướng tới các giá trị chân thiện mỹ.

Đặc biệt, năm 2025 đã xuất hiện một số tác phẩm đạt chất lượng cao về tư tưởng, nội dung và nghệ thuật, tạo nên cảm xúc và sự rung động mạnh mẽ trong khán giả.

Thông qua tác phẩm, khán giả hôm nay, đặc biệt là thế hệ trẻ nhận thức sâu sắc hơn về quá khứ hào hùng của một dân tộc anh hùng, về khát vọng hòa bình, về cội nguồn văn hóa và các giá trị cốt lõi của con người Việt Nam trong quá khứ… để từ đó khơi dậy và hun đúc thêm tinh thần yêu nước, phấn đấu vì một đất nước hùng cường, thịnh vượng.

Theo NSND Trịnh Thúy Mùi, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, năm 2026, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam xác định quyết tâm cao trong việc triển khai toàn diện các nhiệm vụ trọng tâm; tổ chức Đại hội Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam nhiệm kỳ X; tổ chức các trại sáng tác, chương trình đi thực tế cho các tác giả, tạo điều kiện thúc đẩy sáng tạo nghệ thuật gắn với thực tiễn đời sống.

Trong năm 2026, Hội sẽ tổ chức một số liên hoan nghệ thuật quan trọng như: Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng, Liên hoan Nghệ thuật sân khấu dù kê Khmer Nam Bộ lần thứ III, Liên hoan Nghệ thuật sân khấu toàn quốc dành cho thiếu niên, nhi đồng lần thứ II và Liên hoan Ảo thuật toàn quốc lần thứ V...

Nhân dịp này, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đã trao 38 Giải thưởng Sân khấu năm 2025 cho các nghệ sĩ, tác giả, tác phẩm tiêu biểu.

Ở hạng mục Vở diễn sân khấu của năm không có giải A. 4 giải B thuộc về vở chèo “Sắc đào thắm đỏ” (Nhà hát Chèo Hưng Yên); vở kịch hát dân ca Nghệ Tĩnh “Không gục ngã” (Trung tâm Nghệ thuật truyền thống Nghệ An); vở kịch hát dân ca bài chòi “Ngày trở về” (Nhà hát nghệ thuật truyền thống Khánh Hòa); vở chèo “Hồng Châu Huyền Nữ” (Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh Ninh Bình). Ngoài ra có 5 vở đoạt giải C.

Hạng mục Tác giả kịch bản sân khấu không có giải A. Giải B trao cho tác giả Nguyễn Thanh Bình (TP Hồ Chí Minh) với kịch bản “Bay bổng một cánh cò”. Ngoài ra, có 5 giải C trao cho các tác giả Hoàng Thanh Du, Nguyễn Tuấn Giang, Tăng Hoàng Thuận, Lê Công Phương, Trần Phương Hạnh.

Ở hạng mục Tác phẩm sách nghiên cứu lý luận phê bình của năm, Ban tổ chức trao 3 Giải B cho công trình, tác phẩm “Từ một lời dặn của Bác” của tác giả Nguyễn Thế Khoa; “Nghệ thuật múa mối Việt Nam - con đường phát triển” của Hoàng Kim Dung; “Nghệ thuật Cải lương Nam Bộ” của tác giả Lê Nguyên Đạt. Giải C được trao cho tác phẩm “Nghệ thuật biểu diễn vai kép độc trong sân khấu cải lương” của tác giả Đặng Minh Nguyệt.

Về thành phần sáng tạo, giải Đạo diễn xuất sắc thuộc về NSND Nguyễn Hoài Huệ với vở “Chìm trong vòng xoáy” (Trung tâm Nghệ thuật truyền thống tỉnh Nghệ An); giải Nhạc sĩ xuất sắc được trao cho NSƯT Thanh Liêm với vở “Hồn Thơ Ngọc” (Nhà hát thể nghiệm Thế Giới Trẻ - Trường Đại học Sân khấu & Điện ảnh thành phố Hồ Chí Minh).

Ban tổ chức cũng đã trao cho 17 giải thưởng cho các diễn viên xuất sắc, thuộc các loại hình sân khấu kịch nói, cải lương, tuồng, chèo, dân ca, xiếc, múa rối.