Bộ trưởng Quốc phòng Anh từ chức vì bất đồng chi tiêu quân sự

Trong thư từ chức, ông cho rằng Chính phủ Anh không dành đủ nguồn lực cần thiết để bảo đảm an ninh quốc gia trước các mối đe dọa ngày càng gia tăng.

Ông Healey, vốn được xem là đồng minh trung thành của Thủ tướng Starmer, đã nhiều tháng thương lượng với Thủ tướng và Bộ trưởng Tài chính Rachel Reeves về nguồn kinh phí bổ sung cho quân đội. Tranh cãi kéo dài khiến Kế hoạch Đầu tư Quốc phòng của Anh, vốn dự kiến công bố từ năm ngoái, tiếp tục bị trì hoãn.

Động thái này được xem là dấu hiệu mới cho thấy quyền lực của Thủ tướng Anh Starmer đang suy yếu, đồng thời phơi bày cuộc khủng hoảng trong nội bộ chính phủ về cách tăng chi tiêu quốc phòng trong bối cảnh ngân sách eo hẹp và chi phí phúc lợi xã hội ngày càng lớn.

Trong thư gửi Thủ tướng, ông Healey viết: "Ông đã không thể, còn Bộ Tài chính thì không sẵn lòng, cam kết các nguồn lực mà đất nước cần để bảo vệ quốc gia".

Tuy nhiên, gần như cùng thời điểm đó, Thứ trưởng Quốc phòng Al Carns cũng tuyên bố từ chức, cho rằng các kế hoạch chi tiêu hiện nay "không được xây dựng để đối phó với những mối đe dọa mà chúng ta đang phải đối mặt".

Hai vụ từ chức bất ngờ tiếp tục giáng đòn mạnh vào chính phủ của ông Starmer. Áp lực đối với London càng gia tăng khi Anh phải đối mặt với môi trường an ninh ngày càng phức tạp. Tháng 3 vừa qua, nước này bị đánh giá là bộc lộ điểm yếu khi không thể ngay lập tức điều một tàu chiến hiện đại tới đảo Síp sau khi căn cứ không quân của Anh tại đây bị máy bay không người lái do Iran sản xuất tấn công.

Trong bối cảnh Mỹ giảm dần vai trò bảo vệ châu Âu, Anh hiện chỉ còn là quốc gia chi tiêu quốc phòng lớn thứ ba trong NATO sau khi bị Đức vượt qua từ năm 2024. Kế hoạch đầu tư quốc phòng mới được xây dựng nhằm đưa quân đội Anh vào trạng thái "sẵn sàng cho tác chiến".

Tuy nhiên, theo ông Healey, kế hoạch mà ông được xem chỉ nâng mức chi tiêu quốc phòng lên 2,68% GDP vào năm 2030, trong khi con số này dự kiến đạt 2,6% ngay từ năm sau. Con số này thấp hơn đáng kể so với kế hoạch của Đức, nước dự kiến chi 3,7% GDP cho quốc phòng vào năm 2030. Trong khi đó, Pháp dự kiến chi khoảng 2,5% GDP.

Ông Healey cũng cho rằng mức tăng ngân sách mà Thủ tướng Starmer đề xuất "thấp hơn rất nhiều so với nhu cầu thực tế" để quân đội có thể ứng phó với các mối đe dọa ngày càng tăng từ Nga cũng như yêu cầu mở rộng hiện diện quân sự tại Bắc Cực và Trung Đông.

Việc ông Healey rời chính phủ chưa đầy một tháng trước hội nghị thượng đỉnh NATO được cho là sẽ khiến tình hình càng thêm khó khăn.