“Điểm tựa” cho khát vọng quốc gia tăng trưởng hai con số

Năm 2025 đi qua với những “cơn gió ngược” từ sự phân mảnh địa chính trị và đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, kinh tế Việt Nam đã chứng minh được bản lĩnh chống chịu khi duy trì mức tăng trưởng ngưỡng 8,02%, lạm phát thấp và nợ công trong ngưỡng an toàn (36% GDP).

Trong thành công chung đó, Petrovietnam tiếp tục khẳng định vai trò “bệ đỡ” khi đóng góp doanh thu tương đương 9-10% GDP quốc gia, vượt 1,1 triệu tỷ đồng; nộp ngân sách nhà nước gần 166 nghìn tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 7-8% tổng thu ngân sách. Những con số này là nền tảng quan trọng góp phần cùng Chính phủ thực hiện các chính sách tài khóa, kích cầu đầu tư công và đảm bảo an sinh xã hội. Cùng với đó, việc đảm bảo an toàn các công trình năng lượng đang hoạt động và đưa vào vận hành những công trình mới, nguồn cung năng lượng từ Petrovietnam trong năm 2025 đã đóng góp tích cực, tạo ra dư địa đủ lớn để Việt Nam tự tin đặt ra những mục tiêu tham vọng hơn cho năm 2026.

Tuy nhiên, bước sang năm 2026, yêu cầu của nền kinh tế không còn dừng lại ở “chống chịu”. Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa của thu nhập trung bình cao, đòi hỏi một cấu trúc kinh tế mới dựa trên năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP), khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh đó, Petrovietnam được kỳ vọng sẽ chuyển mình khẳng định bản lĩnh của một Tập đoàn công nghiệp - năng lượng quốc gia mang tầm khu vực.

Theo phân tích của các chuyên gia, năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) phải đóng góp trên 50% vào tăng trưởng để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng. Petrovietnam, với tư cách là doanh nghiệp nhà nước có tiềm lực kinh tế lớn nhất, đi đầu về khoa học công nghệ, chính là đơn vị có khả năng nâng cao TFP mạnh mẽ nhất cho quốc gia.

Sự bứt phá của Petrovietnam trong năm 2026 sẽ dựa trên 3 trụ cột chính: Hoàn thiện thể chế thông qua tận dụng các nghị quyết về doanh nghiệp nhà nước và khoa học công nghệ để tháo gỡ nút thắt đầu tư; Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, lượng hóa chính xác giá trị từ kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI); Làm tốt vai trò “sếu đầu đàn” dẫn dắt chuỗi giá trị, tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế khác cùng tham gia phát triển hạ tầng năng lượng, công nghiệp, logistics...

Theo TS Võ Trí Thành - Viện trưởng Viện nghiên cứu Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng, trong giai đoạn 2026-2030, Petrovietnam cần được nhìn nhận là “lực lượng đồng hành kiến quốc”. Điều này có nghĩa là Tập đoàn cần khẳng định vai trò nhiều hơn nữa trong việc chủ động tham gia xây dựng, hoàn thiện chính sách, thể chế.

Việc nâng cao chất lượng thể chế trong lĩnh vực năng lượng và công nghiệp nền tảng sẽ giúp giải phóng nguồn lực còn vướng điểm nghẽn. Petrovietnam, với kinh nghiệm quản trị quốc tế, có trách nhiệm dẫn dắt các doanh nghiệp Việt Nam khác cùng bắt nhịp xu thế số hóa và xanh hóa.

Petrovietnam không chỉ là một doanh nghiệp nhà nước hàng đầu đất nước, mà còn là “thước đo” sức khỏe của nền kinh tế. Mục tiêu tiến vào danh sách Fortune Global 500 không chỉ là niềm tự hào thương hiệu, mà còn là minh chứng cho việc doanh nghiệp Việt đủ sức đứng ngang hàng với các tập đoàn đa quốc gia về quy mô lẫn năng lực quản trị.

Đặc biệt, TS Võ Trí Thành nhấn mạnh một khái niệm mới, chuyển từ tuân thủ ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) đơn thuần sang tạo lập giá trị bền vững gắn với an ninh và ổn định dài hạn, gọi tắt là ESL. Sứ mệnh lớn nhất của Petrovietnam lúc này là làm chủ và sáng tạo “công nghệ lõi”, xây dựng chủ quyền công nghệ để tạo nền tảng cho sức cạnh tranh trường tồn của nền kinh tế trong các lĩnh vực năng lượng, hóa dầu, cơ khí chế tạo, điện gió ngoài khơi, hydrogen hay thu giữ - lưu trữ carbon (CCS/CCUS) có ý nghĩa chiến lược.

Góc nhìn của TS Lê Xuân Nghĩa - Viện trưởng Viện Tư vấn phát triển, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng mang đến một cảnh báo quan trọng về nhu cầu năng lượng. Sự trỗi dậy của Chủ nghĩa tư bản kỹ thuật số với các trung tâm dữ liệu (Data Center) và AI tiêu thụ điện năng khổng lồ sẽ khiến nhu cầu năng lượng toàn cầu có thể tăng gấp đôi trong thập kỷ tới.

Đối với Việt Nam, quốc gia đang đẩy mạnh chuyển đổi số, áp lực lên hệ thống năng lượng là cực kỳ lớn. Petrovietnam cần đóng vai trò “người gác cổng” cho an ninh năng lượng quốc gia. Việc tiếp tục giữ vai trò trụ cột trong bảo đảm nguồn cung nhiên liệu thiết yếu cho đời sống nhân dân, giao thông vận tải, nguyên liệu cho công nghiệp hóa chất, phân bón cho nông nghiệp, năng lượng cho sản xuất điện... đảm bảo những nguồn cung năng lượng quan trọng trong mọi mặt đời sống người dân trong năm tới sẽ góp phần quan trọng vào việc kiểm soát lạm phát, ổn định thị trường và bảo đảm an sinh xã hội.

Bên cạnh đó, TS Lê Xuân Nghĩa cũng cho rằng, chuyển dịch xanh không còn là câu chuyện của tương lai mà là thực tế hiện hữu. Petrovietnam là một trong lực lượng đi đầu tiên phong, dẫn dắt trong việc chuẩn bị cho thị trường carbon tại Việt Nam, để tránh những rào cản thương mại xanh trong tương lai của các thành phần khác trong nền kinh tế.

Cùng khẳng định với TS Võ Trí Thành, TS Lê Xuân Nghĩa nhấn mạnh, với doanh thu chiếm khoảng 9-10% GDP, tăng trưởng của Petrovietnam có ý nghĩa quyết định tới mục tiêu tăng trưởng cao của nền kinh tế. Do đó, ông chỉ ra, nhân lực và nhân tài chính là tài nguyên quý giá nhất để Petrovietnam làm chủ công nghệ và bứt phá, tạo điểm tựa vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng hai con số của quốc gia.

Nhìn từ góc độ thương mại quốc tế, nguyên Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh khuyến nghị Petrovietnam theo đuổi chiến lược “vươn ra toàn cầu có chọn lọc”. Thay vì cạnh tranh trực diện, Tập đoàn nên tăng cường liên doanh, liên kết để chia sẻ rủi ro. Các thị trường gần gũi như Đông Nam Á (ASEAN) cần được ưu tiên trong các lĩnh vực thăm dò, khai thác và dịch vụ thương mại.

Đặc biệt, thế mạnh về cơ khí chế tạo và kinh nghiệm xây dựng trên biển của Petrovietnam chính là “chìa khóa” để mở ra các ngành năng lượng mới như điện gió ngoài khơi và hydrogen. Đây không chỉ là dự án của riêng Tập đoàn mà còn là động lực lan tỏa cho cả ngành công nghiệp quốc gia, từ sản xuất thép, đóng tàu cho đến logistics.

Năm 2026 sẽ là năm bản lề để Việt Nam thực hiện khát vọng hùng cường. Trong hành trình đó, Petrovietnam không chỉ là một đơn vị kinh tế đơn thuần mà còn là hiện thân của ý chí tự cường và khát vọng chinh phục những đỉnh cao mới. Bằng việc đảm bảo “mạch máu” năng lượng thông suốt, tiên phong trong công nghệ xanh và quản trị rủi ro linh hoạt, Petrovietnam chính là điểm tựa vững chắc nhất để nền kinh tế Việt Nam cất cánh, hướng tới mục tiêu tăng trưởng thần tốc và bền vững.

Phương Thảo